سلسله همایش های بین المللی کرامت انسانی

صفحه اصلی / سومین کنفرانس بین المللی حقوق کودک

موضوع: حق بهترین منافع کودک: تحول تاریخی، چالش‌ها و افق‌های آینده در حقوق بین‌الملل بشر

نویسندگان :

مهدی ربیع¹

1- دانشگاه ازاد اسلامی واحد مشهد

کلمات کلیدی :

بهترین منافع کودک،حقوق کودکان،تحول تاریخی،چالش‌ها و مباحث،حقوق بین‌الملل بشر

چکیده :

حق بهترین منافع کودکان یک اصل بنیادین در حقوق بین‌الملل بشر است که تأکید دارد رفاه کودک باید در تمامی اقدامات مربوط به او، اولویت اصلی باشد. این اصل با تصویب کنوانسیون حقوق کودک سازمان ملل متحد (UNCRC) در سال ۱۹۸۹ تقویت شد، کنوانسیونی که کودکان را نه تنها به عنوان دریافت‌کنندگان منفعل حمایت، بلکه به عنوان دارندگان فعال حقوق که نیازها و صداهایشان باید در فرآیندهای تصمیم‌گیری در اولویت قرار گیرد، به رسمیت شناخت [1] .اهمیت این مفهوم در گنجاندن گسترده آن در قوانین و سیاست‌های ملی مشهود است که بر بخش‌های مختلفی از جمله حقوق خانواده، رفاه کودک و آموزش تأثیر می‌گذارد.[2] تحول تاریخی اصل بهترین منافع، تغییر نگرش‌های اجتماعی نسبت به حقوق کودکان را منعکس می‌کند، تغییراتی که با جنبش‌های بشردوستانه اوایل قرن بیستم تسریع شد و در چارچوب‌های جهانی با هدف حفاظت از جمعیت‌های آسیب‌پذیر به اوج رسید [3] . با آغاز مباحثی درباره رفاه کودکان توسط مدافعانی مانند اگلانتاین جِب، این اصل به سنگ‌بنایی برای چارچوب‌های حقوقی در سراسر جهان تبدیل شده و در تصمیم‌گیری‌هاتاثیرگذار بوده است. [4] با این حال، اجرای آن اغلب با چالش‌هایی همراه است، به‌ویژه در زمینه‌های فقر، درگیری و تبعیض سیستماتیک که در آن حقوق کودکان در معرض نادیده گرفته‌شدن قرار دارد [5] بحث‌ها پیرامون اصل بهترین منافع بر تفسیر و کاربرد آن در چشم‌اندازهای فرهنگی و حقوقی متنوع متمرکز است. منتقدان استدلال می‌کنند که این استاندارد می‌تواند مبهم تلقی شود و به نتایج ناسازگار در چگونگی ارزیابی و اولویت‌بندی رفاه کودکان منجر شود. [6] افزون بر این، تضاد بین تعادل بین شناخت نیازهای فردی کودکان و پایبندی به هنجارهای اجتماعی ادامه دارد و سؤالاتی را درباره پیامدهای تلاقی هویت‌ها و اهمیت شایستگی فرهنگی در تحقیق و عمل برمی‌انگیزد. [7] [8]