سلسله همایش های بین المللی کرامت انسانی

صفحه اصلی / دومین کنفرانس بین المللی حقوق کودک

نقش کلینیک های حقوق کودک در تحقق اهداف برند شهری دوستدار کودک

نویسندگان :

محسن خاکزاد شاهاندشتی¹ لیلا میربد²

1- دانشگاه گیلان 2- دانشگاه علوم تحقیقات تهران

کلمات کلیدی :

حقوق کودک،کلینیک حقوق کودک،حقوق شهری،شهر دوستدار کودک،برند شهری

چکیده :

چکیده: زمینه و هدف: بر اساس آمار یونیسف تقریباً یک سوم شهرنشینان را کودکان تشکیل می‌دهند. شهرها، محملی برای رشد، نوآوری و ارتباط هستند و می‌توانند فرصت‌های مهمی برای زندگی، یادگیری و رشد کودکان فراهم آورند. رویکردهای نوین شهرسازی و توجه به حقوق کودک، برندهای شهری دوستدار کودک را وارد حوزه زیست شهری نموده است. ابتــکار شــهرهای دوســتدار کــودک، در ســال1996 توســط یونیســف و برنامــه اســکان بشــر ســازمان ملــل متحــد معرفــی شــد و حائز ویژگی‌هایی چون بهره مندی از امنیت و سلامت، آموزش‌وپرورش، تضمین مشارکت کودکان، دسترسی به خدمات و تسهیلات شهری مناسب، حمایت اجتماعی و قانونی، برابری و عدم تبعیض می باشد.کلینیک های حقوق کودک نیز با توجه به اهمیت موضوع بهره مندی کودکان از خدمات ضروری حقوقی بدون تبعیض، لزوم آموزش همگانی، هماهنگی اقدامات در حوزه حقوق کودک و انجام پژوهش های تخصصی تشکیل گردید. عملکرد کلینیک حقوق کودک در بسیاری از حوزه ها می تواند چالش هایی که شهرهای دوستدار کودک با آن موجهند را برطرف نماید. ‌ روش: این مقاله به روش توصیفی-تحلیلی با استفاده از منابع کتابخانه ای و مراجعه به اسناد بین المللی و قوانین داخلی، انجام پذیرفته است. یافته ها: توسعه پایدار، تحقق دموکراسی شهری و عدالت اجتماعی در گرو مشارکت شهروندان آگاه و مطالبه گر در تصمیم گیری های شهری است. برندهای شهری از جمله شهردوستدار کودک تا حدی تضمین کننده این مهم هستند اما با چالش هایی از جمله عدم وجود زیرساخت های منابع مالی و انسانی، عدم وجود آگاهی های عمومی و فقدان اولویت‌های سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی مواجه هستند. فلسفه وجودی کلینیک های حقوق کودک و عملکرد آنان به ویژه در خصوص آموزش های تخصصی همگانی، آگاهی رسانی، آماده سازی کارآموزان و دانشجویان مسئولیت پذیر و ارائه معاضدت حقوقی و ارائه مشاوره های تخصصی در راستای تحقق رفع تبعیض، می تواند تا حد زیادی به بر طرف نمودن این چالش ها کمک کند. نتایج: از آن جایی که شهر دوستدار کودک بر اساس کنوانسیون بین المللی حقوق کودک 1989، عـدم تبعیـض، رعایت منافع عالیه کودک، حق ذاتـی زندگـی، بقـا و رشـد و نیز احتـرام بـه دیدگاه هـای کـودک را جزو اصول راهنما دانسته است، کارکرد کلینیک های حقوق در این حوزه اهمیت وافر دارد. کیلینیک های حقوق کودک به عنوان نهادی مردمی دارای کارکرد آموزشی، پژوهشی، مشاوره ای و اجرایی است و از آن جایی که با محل تلاقی همکاری کلیه نهادهای مربوط به حوزه کودک است، می تواند به عنوان بازوی عملی و عملی ادارات شهر دوستدار کودک، عمل کند و حضور کودکان و شنیدن صدای آنان را در فرآیندهای تصمیم گیری و اجرایی تضمین نماید. نتیجه این که کلینیک های حقوقی در کنار برندهای شهری، اصول اساسی حکمرانی مطلوب شامل شفافیت، یکپارچگی، مشارکت، صراحت، برابری و پاسخگویی را متجلی می نمایند.