سلسله همایش های بین المللی کرامت انسانی

صفحه اصلی / سومین کنگره بین المللی حقوق سلامت ( حقوق تغذیه و امنیت غذایی )

ارزیابی ارتباط حقوق تغذیه و امنیت غذایی در نظام حقوقی ایران

نویسندگان :

حسین امیر اسکندری¹

1- دانشگاه ازاد اسلامی واحد علوم تحقیقات

کلمات کلیدی :

حقوق تغذیه،امنیت غذایی،نظام حقوقی ایران،سیاست های غذایی،قانون اساسی

چکیده :

این مقاله به ارزیابی ارتباط حقوق تغذیه و امنیت غذایی در نظام حقوقی ایران می‌پردازد و سعی دارد نقش قوانین و سیاست‌های داخلی در تضمین دسترسی به غذای کافی و پایدار را بررسی کند. هدف اصلی پژوهش، تحلیل هماهنگی بین مفاد حقوق تغذیه در سطح بین‌المللی (مانند میثاق بین‌المللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی) و مقررات داخلی ایران در حوزه امنیت غذایی است. همچنین، این مطالعه به دنبال شناسایی شکاف‌های موجود در قانونگذاریات کشور برای تحقق این حق اساسی است. روش تحقیق این مطالعه کیفی و توصیفی-تحلیلی بوده و بر اساس تحلیل مدارک ثانویه (قانون اساسی، قوانین مرتبط با کشاورزی، تجارت و بهداشت) و سیاست‌های دولتی انجام شده است. علاوه بر این، مقایسه‌ای با چارچوب‌های بین‌المللی و تجارب کشورهای منتخب نیز صورت گرفته است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که در نظام حقوقی ایران، حق تغذیه به‌صورت غیرمستقیم در ماده 28 قانون اساسی به عنوان بخشی از حقوق اقتصادی و اجتماعی ذکر شده است، اما این موضوع در قوانین جزئیات لازم برای عملیاتی‌سازی را فراهم نکرده است. همچنین، سیاست‌های امنیت غذایی در ایران بیشتر به بعد کمی تولید و توزیع غذا توجه دارند و ابعاد کیفی، دسترسی عادلانه و پایداری زیست‌محیطی نادیده گرفته شده‌اند. علاوه بر این، عدم هماهنگی بین وزارتخانه‌های مرتبط (کشاورزی، بهداشت و برنامه‌ریزی) باعث تضعیف اجرای سیاست‌ها شده است. در نهایت، پیشنهاد می‌شود حقوق تغذیه در قانون اساسی به‌صورت مستقل و قابل اجرا تعریف شود و چارچوب قانونی یکپارچه‌ای برای هماهنگی بین بخشی و توجه به معیارهای بین‌المللی امنیت غذایی وضع گردد. این رویکرد می‌تواند نقش کلیدی در تحقق حق تغذیه برای همه شهروندان ایرانی ایفا کند.